Image
Studiofoto van achterkant met paardenstaart, gebreid wit kledingstuk en blote rug bij over betsy

Over Betsy

Curriculum Vitae

Betsy Torenbos

Geboren in Annen (Drenthe)
Directeur, Stichting Be-wonder

Betsy Torenbos ontwikkelde haar carrière als uitvoerend danseres na het behalen van haar Bachelor aan de Amsterdamse Hogeschool voor de Kunsten (AHK, 1991) en een Master’s degree aan DasArts in Amsterdam ten tijde van Ritsaert ten Cate (1997-2000). Ze maakte binnen de opleiding 3 belangrijke stukken op basis van oral history: een hommage voor haar buddy Armand Busropan (gestorven aan Aids), Voorbij voor Aat Breur (overlevende van Ravensbrück) en She and Me (anonieme overlevende van Auswitz). Later groeide ze uit tot theaterregisseur en beeldend kunstenaar. In de afgelopen 22 jaar heeft Torenbos verschillende jaarlijkse producties gemaakt voor haar stichting, Stichting Be-wonder, vaak gebaseerd op mondelinge geschiedenis of literatuur. Torenbos heeft gewerkt als theaterregisseur, beeldend kunstenaar en uitvoerend danseres in Italië, Japan, Oostenrijk, Polen, Cyprus, Turkije en de Verenigde Staten.

Privé

Betsy Torenbos (1969) is de jongste van vier dochters van Mien Torenbos-Smit (1939) en Hendrik Torenbos (1934-2023). Haar moeder droomde op haar 18e over 3 dochters. Alida, het tweede dochtertje werd maar 2 dagen oud. Torenbos zegt hierover: ' het voelt alsof ik mijn leven aan haar dood heb te danken'. 

Betsy was twee keer getrouwd met regisseur/theatermaker Johan Doesburg (1955-2025) van 1998 tot 2005. Ze trouwde opnieuw met Johan Doesburg in februari 2015 en bleef bij hem tot aan zijn dood op 24 januari 2025. 
In 2007 kreeg ze samen met componist/kunstenaar Louis Andriessen (1939-2021) een zoon (Lodewijk Johannes Hendrik). Genoemd naar Louis zelf, zijn moeder Johanna Anschütz, zijn vader Hendrik, haar  vader/opa Hendrik , oma Johanna, zus Joke en last but not least Lodewijk de Boer. 

Dramatische pose in dance theater film van Stichting Be-wonder, expressieve lichaamshouding in donkere podiumsfeer met lichtaccent

Dans en choreografie: Betsy Torenbos, muziek: Louis Andriessen, Osaka, 2005, Garden of Eros

Dance Theater Film

Belangrijke werken van Stichting Be-wonder zijn onder andere:

Adres Onbekend (2016): Een provocerende voorstelling gebaseerd op het beroemde boek van Kressmann Taylor, opgevoerd op het terrein van Kamp Westerbork, voor het resterende commandantshuis van Gemmeker. Acteurs: Hans Croiset en Hans van Veggel. Musici: Lisanne Soeterbroek/Heleen Hulst. Muziek: Chaconne, Bach / Harmonies, Louis Andriessen / Kurtág: Signs, Games and Messages – Zank, Kromatisch & Klagendes Lied (Panaszos Notá). 5* Dagblad van het Noorden

Adres Onbekend trailer

Anno MM (2000): Een docu-theaterproductie in Salzburg (Oostenrijk) die in het Oostenrijkse nieuws werd uitgelicht.

Anno MM / journaal fragment    

Voor componist Louis Andriessen maakte ze een film op het lied Y Después (2001).
Y Despues / korte film

Daarnaast danste en choreografeerde ze De Materie IV van Andriessen in Polen en USA (2000/2001). 

Anno Drenthe (2002)
Groene Amsterdammer / Loek Zonneveld
Anno Turkije (2006): Multimedia producties met 'live cooking'; deelnemers van boven de 80 jaar uit Drenthe, Groningen en Turkije.  In DNK Assen: Onder één dak (Jan Fabricius)Mensen die ik gekend heb (Jan Fabricius). Ze maakte de film Maria in Campis voor het 750-jarig bestaan van Assen i.s.m. Warenhuis Vanderveen. Regisseur en danser in Instant Slauerhoff van beeldend kunstenaar Guus Slauerhoff, met Anne Wil Blankers, Hans Croiset, Greetje Bijma, Marcel Möring, Harry de Wit en Jojanneke Vanderveen. Molly and Milly met Cox Habbema op het toenmalige AXIS-festival.

Een voorstelling gebaseerd op Louis Andriessens De Tijd (2005 , 2006), die ontstond nadat ze drie jaar deels in Japan woonde en werkte. In 2006 in festival Dag in de Branding met dirigent Clark Rundell en het orkest van het Koninklijk conservatorium Den Haag.
Choreografie op De Tijd, 2005

Garden of Eros 
in Osaka (Air) in Japan in 2006 (theater en video-installatie) op muziek van Andriessen, B-san in Osaka, Asia Festival, (2005), dans performance Air met live painting in ANA Hotel Tokyo in 2004. Hananoki Dance op Sado in AIR in 2004 met muzikant Mr. Kano.

Voor de theaterproductie Memento  & Memento Edu (2009, 2010). Louis Andriessen componeerde 7 minuten fluit solo''s voor Betsy haar stuk Memento, uitgevoerd door fluitiste Urara Ishiko (Japan) samen met actrice Nora Kretz.

Bij het Nationale Toneel werkte ze tussen 1996 en 2002 samen met regisseur Johan Doesburg als danser en choreograaf aan verschillende producties zoals Celine II, Oresteia, Het Vuil de Stad en de Dood, Het Huis van Bernarda AlbaMedea  en Equus

Johan Doesburg / website

Voor het multidisciplinaire docu-theater Hidden Trees in 2008 maakte Louis Andriessen de muziek. De multidisciplinaire productie, die met Europese subsidie (SICA) werd geproduceerd, vond plaats in Amsterdam in 2008. Daarnaast maakte ze de 3 korte films Hidden Trees op deze muziek van hem, over Louis' kindertijd.

In 2013 maakte ze op locatie in Ter Apel Vergeet mie nait  (theater, installatie) met professionele acteurs en  dementerenden over dementie.

Verder maakte componist Louis Andriessen verschillende improvisaties/composities voor haar werk in 2006 (theater Anno Macedonië), 2008 (theater & film Hidden Trees)2010 (theater Memento) en in 2015 (film Gisèle, een hommage: De Dood, Rustige Malligheid, Oorlog, Het Huis, Melancholie).

Gisele, een hommage / korte film

In 2018 werd het lied Machmes Wos met toestemming van Andriessen gebruikt voor haar werk. Bob Zimmerman bewerkte het voor theater.

Tijdens Corona werd de theatervoorstelling en film Mijn liefde is een koorts geproduceerd en geregisseerd. Dit vond plaats in voorjaar 2021 in een Middeleeuwse kerk met een speciaal opgericht fluisterkoor (muziek van Bob Zimmerman). Ze creëerde ook multimedia voor dit werk. Met Rosa da Silva en Nora Kretz. Vertaling sonnet: Bas Belleman. 5* Keuze van de criticus / NRC

Mijn liefde is een koorts / televisie registratie 

Betsy was producent van het driejarige project Tabee Nieuw-Guinea (21-22-23) en regisseerde het docu-theater met de performers Raki Ap en Robinson Jouwe en improviserend componist Oscar Jan Hoogland. De multimedia-installatie maakte ze samen met TeZ: www.tez.it. Paul Pattynama verzorgde de symposia en zijn vader Rob Pattynama was de aanleiding van het gehele project.
Al de interviews worden in 2026 ontsloten via de Ons land. Op Onsland.nl vind je diepgaande informatie over het gedeelde Nederlands-Indonesisch verleden. De focus ligt hierbij op de Tweede Wereldoorlog en dekolonisatie. Een groot netwerk van aangesloten erfgoedinstellingen, musea en archieven maken hier diverse bronnen voor jou beschikbaar.
Ons land 
Trailer project Tabee Nieuw-Guinea 

De première van haar community art project Je bent hier, mijn liefste, in de omgeving van haar geboorteplaats Annen, staat gepland voor eind juni 2026. Ze werkt hiervoor nauw samen met Podium Platteland en welzijnsorganisatie Impuls.

Momenteel werkt ze, in nauwe samenwerking met Bianca van Riemsdijk, aan een documentaire over Louis Andriessens met zijn muziekcompositie De Tijd als uitgangspunt; De tijd van Louis Andriessen.

Ze reist hiervoor in mei 2025 en in 2026 naar Tokyo. 

Louis Andriessen / website

Scène uit theater met vier acteurs die in gesprek zijn, dramatische sfeer, regisseur Johan Doesburg, nationale toneel

Celine II, National Theatre, regie Johan Doesburg.
Met Wil van Kralingen, Hans Dagelet, Betsy Torenbos en Vincent van den Berg.

Professioneel portret van betsy torenbos met lange haren en witte gebreide trui op grijze achtergrond

photo: Kevin Kwee

Achteraanzicht met open rug witte trui en zwarte rok op grijze achtergrond modieus concept open rugkleding

Betsy Torenbos in 2024

'Adres Onbekend' in 2016 bij commandantswoning van Gemmeker in voormalig kamp Westerbork

Betsy Torenbos tijdens live optreden met microfoon op podium, bakstenen achtergrond en opnameapparatuur voor promotie Stichting Be-wonder
Betsy Torenbos spreekt op podium tijdens lezing over stichting Be-wonder en bewustwording
Live viooloptreden tijdens evenement met toespraak en projectie van portret op scherm bij herdenking of concert
Lezing of presentatie met aandachtig publiek in zaal luisterend naar spreker op podium bij Stichting Be-wonder
Optreden met voordracht en vioolspel op podium tijdens voorstelling Be-wonder
Buitenruimte voor bijeenkomsten met houten tribune, stoelen en glazen overkapping bij Stichting Be-wonder
Overdekt terras met houten wachtbanken bij Stichting Be-wonder voor bijeenkomsten en beschutte ruimte met natuurlijk licht
Groepsbijeenkomst met toespraak bij Stichting Be-wonder, Betsy Torenbos bij microfoon tijdens evenement
Lezing of optreden bij Stichting Be-wonder in historische locatie met publiek en sprekers op podium in lichte ruimte
Lezing of voorstelling in lichte atriumruimte met publiek tijdens evenement van Stichting Be-wonder
Panelgesprek met experts van Stichting Be-wonder over bewondering en inspiratie met microfoon en documenten
Betsy Torenbos in gesprek tijdens evenement met focus op samenwerking en interactie in stadion of theater
Betsy Torenbos spreekt tijdens presentatie over schrijven en communicatie met berglandschap op de achtergrond
Buiten debat met sprekers bij lessenaars en microfoons, Betsy Torenbos actief in discussie bij avondevenement van Stichting Be-wonder
Optreden op podium met microfoon tijdens voorstelling vertellen van verhaal aan publiek met bladmuziek op standaard
Live viooloptreden met dirigent op podium tijdens concert - begeleiding klassieke muziek en uitvoering
Optreden met vioolmuziek en toespraak op podium tijdens evenement van Stichting Be-wonder
Optreden met vioolmuziek en dirigent op podium tijdens voorstelling in intieme zaal met natuurlijk licht
Ensemble op podium met contrabas, viool, klarinet en zang voor muzikale voorstelling be-wonder
Groep wachtend in industriële hal bij Stichting Be-wonder met groen gebouw op achtergrond
Optreden met strijkinstrument tijdens lezing in serre met glazen dak bij Stichting Be-wonder
Voortgang bouwproject met metalen spanten en glaspanelen tijdens renovatie Stichting Be-wonder
Dirigent leidt orkest tijdens repetitie klassieke muziek in theaterzaal met hoge ramen en schilderijen
Publiek bij evenement van Stichting Be-wonder in grote zaal met podium en presentatie op scherm